Hittestress bij woningen: wat betekent dit voor jouw advies?
Stedelijke gebieden warmen sneller op dan landelijke regio’s. In sommige wijken is het merkbaar warmer dan in omliggende gebieden, vooral door verharding en beperkte ventilatie. Door verharding, beperkte ventilatie en een gebrek aan groen blijft de warmte hangen. Niet alleen buiten, maar ook binnen. Voor bewoners kan dit leiden tot minder comfort en verminderde nachtrust. Voor woningen betekent het extra druk op materialen, installaties en het binnenklimaat.
Volgens het KNMI zal het aantal warme dagen (boven 25 °C) richting 2050 verdubbelen. Tropennachten komen steeds vaker voor, vooral in dichtbebouwde buurten. Hittestress speelt nu al een rol in wooncomfort en is relevant om mee te nemen in het advies.

Wat kun je als adviseur doen?
Klanten zijn zich vaak niet bewust van de impact van hitte op hun woning. Jij kunt helpen door:
-
Te wijzen op maatregelen zoals zonwering, natuurlijke ventilatie en een groen dak, zoals een sedumdak.
-
Het belang van een groene tuin te benoemen: minder tegels betekent meer verkoeling.
-
Te adviseren over subsidiemogelijkheden via de gemeente of RVO.
-
De woninglocatie mee te nemen in je risicobeoordeling, zeker bij zuidgerichte gevels of woningen met veel glas.
Er zijn tal van mogelijkheden om een woning beter bestand te maken tegen hitte. Als adviseur kun je klanten helpen om deze maatregelen stapsgewijs en doelgericht te benaderen. Van eenvoudige aanpassingen zoals bewust ventilatiegedrag tot structurele oplossingen zoals gevelgroen, zonwering of isolatie.
Door inzicht te geven in de volgorde, impact en kosten van maatregelen, kun je klanten begeleiden van snelle verbeteringen naar duurzame investeringen. Verwijs daarbij naar beschikbare subsidies en financieringsopties, zodat klanten niet alleen comfortabeler wonen, maar ook financieel ondersteund worden in hun keuzes.
Verwijs klanten voor meer informatie naar de consumentenpagina over hittestress en gebruik de Woonnu Verduurzamingscheck om inzicht te geven in kosten en financieringsopties.
Recordtemperatuur van 2023 herhaalt zich in 2024, KNMI kleurt jaar donkerrood
Wat verstaan we onder hittestress – en waarom is het relevant voor jouw advies?
Hittestress ontstaat wanneer warmte zich langdurig ophoopt in en rond de woning, zonder voldoende afkoeling. In stedelijke gebieden is dit effect extra sterk door het Urban Heat Island-effect: gebouwen, asfalt en stenen houden warmte vast, waardoor het daar aanzienlijk warmer is dan in landelijke gebieden. Volgens de Atlas Leefomgeving kan het temperatuurverschil oplopen tot 7 graden.
Ook in de toekomst kunnen temperaturen verder stijgen, afhankelijk van locatie en bebouwing (KNMI). Vooral dichtbebouwde wijken, slecht geïsoleerde woningen en sociale huurwoningen lopen verhoogd risico op hittestress. Dit heeft gevolgen voor het wooncomfort, de gezondheid van bewoners én de technische staat van de woning.
Daarnaast raakt hittestress ook de economie. Denk aan lagere productiviteit, meer ziekteverzuim en hogere energiekosten voor koeling. Volgens het PBL (2024) kunnen deze kosten flink oplopen, afhankelijk van hoe goed woningen en wijken zich aanpassen. Supermarkten, zorginstellingen en datacenters investeren al fors in extra koelcapaciteit. Dit is een trend die ook relevant is voor particuliere woningeigenaren.
Als adviseur is het belangrijk om deze risico’s mee te nemen in je gesprekken over verduurzaming, financiering en toekomstbestendigheid. Zo help je klanten niet alleen comfortabeler te wonen, maar ook om hun woningwaarde te beschermen.

Wat zijn de gevolgen van hittestress voor bewoners én woningen?
Hittestress heeft impact op meerdere niveaus: van gezondheid en wooncomfort tot schade aan de woning en financiële risico’s. Als adviseur is het belangrijk om deze effecten mee te nemen in je gesprekken over toekomstbestendig wonen.
1. Gezondheid en leefbaarheid
Langdurige hitte kan het wooncomfort beïnvloeden, vooral bij kwetsbare bewoners. Vooral ouderen, jonge kinderen en mensen met een kwetsbare gezondheid lopen risico. Veel gemeenten hanteren inmiddels een hitteprotocol om kwetsbare groepen actief te ondersteunen.
2. Comfortverlies en stijgend energieverbruik
Hoge binnentemperaturen zorgen voor vermoeidheid, concentratieverlies en slapeloze nachten. Om het binnenklimaat dragelijk te houden, zetten bewoners vaker airco’s of ventilatoren aan. Het gebruik van ventilatoren en airco’s kan het energieverbruik verhogen.
3. Schade aan de woning
Warmte kan invloed hebben op materialen en het binnenklimaat, vooral bij oudere woningen. In combinatie met droogte kunnen funderingen verzakken, wat leidt tot scheve vloeren of klemmende deuren. Vooral oudere woningen zonder kruipruimte zijn gevoelig voor deze schade. Op deze pagina vertellen wij meer over funderingsherstel.
4. Mogelijk verminderde verkoopbaarheid
Woningen met een aangenaam binnenklimaat zijn aantrekkelijker voor kopers, zeker tijdens warme periodes. Comfort en energieprestaties spelen een steeds grotere rol bij aankoopbeslissingen, zeker tijdens warme zomers.
5. Beperkte verzekeringsdekking
Niet alle vormen van schade door hitte of droogte vallen onder de dekking van een reguliere opstalverzekering. De exacte voorwaarden verschillen per verzekeraar en polis. Het Verbond van Verzekeraars adviseert daarom om preventieve maatregelen te nemen, zoals onderhoud aan dakbedekking, controle van voegwerk en vergroening van de tuin. Bij funderingsschade kan discussie ontstaan over de oorzaak. Preventieve maatregelen helpen om risico’s te beperken.
Financiële impact van hittestress op woningen
Woningen die snel opwarmen of slecht geïsoleerd zijn, worden steeds minder aantrekkelijk op de woningmarkt. Comfort en energieprestaties spelen een groeiende rol bij aankoopbeslissingen, zeker tijdens warme zomers. Een woning met veel glas aan de zuidzijde of een volledig betegelde tuin kan daardoor minder goed scoren bij potentiële kopers. Als adviseur is het belangrijk om deze factoren mee te nemen in je waardebeoordeling en advies over verduurzaming.
Beperkte dekking bij schade door hitte
Schade door extreme hitte of droogte valt vaak buiten de standaard opstalverzekering. Denk aan verzakkingen, scheuren in gevels of schade aan dakbedekking. Volgens het Verbond van Verzekeraars is preventie essentieel: goed onderhoud van dak en gevel, vergroening van de buitenruimte en tijdige signalering kunnen veel problemen voorkomen. Bij funderingsschade kan discussie ontstaan over de oorzaak, wat het belang van vroegtijdige actie onderstreept. Verwijs klanten bij twijfel naar https://woonnu.nl/landing-pages/funderingsherstel/ voor meer informatie over herstelopties.
Hoe begeleid je klanten bij het beperken van hittestress – een aanpak in 7 stappen
Een effectieve aanpak tegen hittestress begint bij inzicht en eindigt bij slimme investeringen. Als adviseur kun je klanten helpen om deze stappen gestructureerd te doorlopen en te koppelen aan financieringsmogelijkheden.
1. Start met een risicoscan
Laat klanten hun adres invullen op de NOS stresstest om te zien of hun woning risico loopt. Voor extra verdieping kun je de Klimaateffectatlas gebruiken, met kaarten over hitte, droogte en groenvoorziening.
2. Eenvoudige manieren om warmte te herkennen
Klanten kunnen zelf meer inzicht krijgen door bijvoorbeeld een thermometer in huis te gebruiken. Warmte-infiltratie via ramen, dak of gevels is soms zichtbaar met een infraroodcamera, die in sommige gemeenten of via een energiecoach beschikbaar is. Dit helpt om gerichte maatregelen te kiezen. Zo krijgen klanten beter zicht op waar de warmte binnenkomt en welke plekken extra aandacht verdienen.
3. Gebruik lokale data
Gemeenten publiceren steeds vaker hittekaarten of nemen klimaatmaatregelen op in hun omgevingsvisie. Denk aan subsidies voor gevelgroen, vergroening van pleinen of collectieve acties via VvE’s. Wijs klanten op deze kansen om samen met de buurt te verduurzamen.
4. Verwijs naar professioneel advies
Een energiecoach of verduurzamingsadviseur kan helpen bij het kiezen van effectieve maatregelen. In veel gemeenten is dit kosteloos of gesubsidieerd. Via het Regionaal energieloket of via de website van Milieu Centraal vind je actuele informatie. Zeker bij oudere woningen is dit waardevol, omdat ventilatie en isolatie vaak niet zijn ingericht op warme zomers.
5. Adviseer passende maatregelen
Niet elke oplossing tegen hittestress hoeft ingrijpend of kostbaar te zijn. Als adviseur kun je klanten helpen om laagdrempelig te beginnen, met maatregelen die direct effect hebben op het binnenklimaat. Denk aan:
-
Slim ventileren: ’s Nachts ramen open, overdag juist gesloten houden aan de zonzijde.
-
Creatieve verkoeling: een ventilator met een bevroren fles water ervoor werkt verrassend goed.
-
Tijdelijke zonwering: folie of lichte doeken aan de buitenzijde van ramen kunnen de temperatuur binnen verlagen.
-
Groen als natuurlijke airco: planten op het balkon of voor het raam zorgen voor schaduw en verdamping. Als er ruimte is: groen in de tuin draagt bij aan verkoeling en wooncomfort.
-
Waterverneveling: een eenvoudige set met tuinslang kan het terras of de gevel verkoelen.
-
Raamhorren met UV-filter: deze verminderen de hoeveelheid zonlicht die direct op de ramen valt en zijn vooral effectief in combinatie met nachtventilatie.
Deze maatregelen zijn vaak snel toepasbaar en kunnen het verschil maken tijdens warme periodes. Je kunt ze gebruiken als opstap naar grotere investeringen, zoals gevelgroen, zonwering of isolatie en die vervolgens koppelen aan financieringsmogelijkheden.
Investeringen
Maatregel |
Kostenindicatie |
Koelwinst |
Subsidie? |
Levensduur |
Zonwering (screens/luiken) |
€ 1500 – € 3.000 |
tot -5 °C |
Nee |
10-15 jaar, jaarlijks reinigen |
Groen of wit dak |
€ 45 – € 120/m² |
-2 °C daktemperatuur |
Ja (gemeente) |
30-50 jaar, jaarlijks onderhoud nodig |
Zonwerend glas (HR+++) |
€ 150 – € 200/m² |
-4 °C |
Ja (ISDE) |
25-30 jaar, onderhoudsvrij |
Hybride warmtepomp met koelmodus* *Heb je al een hybride warmtepomp, controleer of deze kan koelen |
€ 6.000 – € 9.000 |
Actieve koeling, -2 tot -4 afhankelijk van afgifte systeem |
Ja (ISDE) |
15-20 jaar, jaarlijks onderhoud vereist |
Verduisterende rolluiken buiten |
€ 2.000 – € 4.500 |
-3 °C |
Nee |
15-20 jaar, af en toe smeren/reinigen |
Pergola met zonnescherm of klimplanten |
€ 600 – € 2.000 |
variabel |
Soms (gemeente) |
Zonnescherm: 10-15 jaar, planten jaarlijks snoeien |
6. Ondersteun bij subsidie en financiering
Klanten die hun woning willen aanpassen tegen hittestress kunnen gebruikmaken van verschillende regelingen. Als adviseur kun je helpen om deze opties inzichtelijk te maken en te koppelen aan het financieringsadvies.
-
ISDE-subsidie: Bij isolatiemaatregelen is er een tegemoetkoming van circa 15%. Bij combinatie van twee maatregelen kan dit oplopen tot 30%. Voor warmtepompen geldt een vast subsidiebedrag. Zie RVO voor meer informatie over de ISDE-subsidie.
-
Groen dak subsidie: Veel gemeenten bieden tot € 35 per m² aan subsidie voor groene daken. Check het lokale beleid.
-
Energiebespaarlening: Via het Nationaal Warmtefonds kunnen klanten tegen lage rente verduurzamingsmaatregelen financieren.
-
VvE-subsidie via RVO: Voor collectieve maatregelen binnen Verenigingen van Eigenaren.
7. Controleer de verzekeringsdekking
Schade door hitte of droogte valt vaak buiten de standaard opstalverzekering. Denk aan verzakkingen, scheuren of schade aan dakconstructies. Als adviseur is het verstandig om klanten te wijzen op het belang van preventie én op het controleren van hun polisvoorwaarden. In sommige gevallen zijn aanvullende dekkingen of aanpassingen mogelijk.
Bij twijfel kun je klanten doorverwijzen naar hun verzekeraar of naar de consumentenpagina over funderingsherstel voor meer informatie over risico’s en herstelopties.
Veelgestelde vragen

Aan de slag met hittestress: hoe begeleid je jouw klant?
Elke woning reageert anders op hitte. Als adviseur kun je klanten helpen om inzicht te krijgen in hun specifieke risico’s en passende maatregelen te nemen. Denk aan eenvoudige oplossingen zoals nachtelijke ventilatie of zonwerende folie, maar ook aan structurele aanpassingen zoals gevelgroen of isolatie.
Bij warme zomers is het prettig als een woning goed verkoeld blijft. Daar kun je als adviseur bij helpen. Begin met een risicoscan via de NOS stresstest en bekijk samen met je klant welke stappen haalbaar zijn.